Dürli häsiýetlere eýe bolan çim otlarynyň köp görnüşleri bar. Köp çim otlaryny belli bir standartlara görä tapawutlandyrmak çim otlarynyň klassifikasiýasyny aňladýar.
Çim otlarynyň howa şertlerine we sebitde ýaýramagyna esaslanýan klassifikasiýa. Çim otlarynyň ösmegi üçin amatly howa şertlerine we sebitde ýaýran aralygyna görä, çim otlary ýyly möwsümli çim otlaryna we sowuk möwsümli çim otlaryna bölünip bilner.
1. Ýyly möwsüm gazon otlary: Tomusky otlar diýlip hem atlandyrylýan bu ot, esasan, Gramineae we Thrush kiçi maşgalasynyň käbir ösümliklerine degişlidir. Iň gowy ösüş temperaturasy 25-30 gradusdyr we ol esasan Ýangzy derýasynyň basseýninde we günortadaky pes beýiklikdäki ýerlerde ýaýrandyr. Onuň esasy aýratynlygy, gyşda uklap galmagy, ýazyň başynda ýaşyl reňke öwrülmegi we dikeldilenden soň güýçli ösmegidir. Giç güýzde, aýaz zyýany ýüze çykanda, onuň kökleri we ýapraklary gurap, ýaşyl reňke öwrülýär. Ýyly möwsüm gazon ösümlikleriniň arasynda köpüsi diňe Hytaýyň günortasynda ösdürilip ýetişdirilmäge uýgunlaşypdyr we diňe birnäçe görnüşi demirgazyk sebitlerinde gowy ösüp bilýär.
2. Sowuk möwsümli çim otlary: Gyşky otlar diýlip hem atlandyrylýan bu ot, esasan, Poa kiçi maşgalasyna degişlidir. Esasan, meniň ýurdumyň demirgazyk böleginde, Ýangsy derýasynyň demirgazygynda, Demirgazyk Hytaýda, Demirgazyk-Gündogar Hytaýda we Demirgazyk-Günbatar Hytaýda ýaýrandyr. Onuň esasy aýratynlyklary güýçli sowuga garşylyk, tomusda yssylyga çydamsyzlyk we ýazda we güýzde güýçli ösüşdir. Meniň ýurdumyň demirgazygynda ösdürilip ýetişdirmek üçin amatlydyr. Bu görnüşleriň käbiri güýçli uýgunlaşmagy sebäpli meniň ýurdumyň merkezi we günorta-günbatar sebitlerinde hem ösdürilip bilner.
Dürli maşgalalara we uruglara görä klassifikasiýa. Geçmişde gazon ösümlikleriniň esasy düzümi otlar bolupdyr. Soňky ýyllarda ol Cyperaceae, Fabaceae, Convolvulaceae we ş.m. görnüşlerine öwrüldi.
1. Gramineae turfgrass gazon ösümlikleriniň 90% -den gowragyny düzýär. Ösümlikleriň taksonomiýasy fescue kiçi maşgalasyna, dary kiçi maşgalasyna we thrush kiçi maşgalasyna bölünýär.
(1) Bentçim: Otlaryň wekilleri inçe bentçim, tüýli bentçim, süýrenýän bentçim we kiçi saman otlaryny öz içine alýar. Bu ot görnüşiniň stolonlary ýa-da kökleri bar, çalt ýaýraýar, gowy çim emele getirmek ukybyna eýedir we basgylamaga çydamlydyr. Ot inçe we dykyz, ýapraklary uly we gowşak kislotaly we çygly topraga uýgunlaşýar. Ol golf meýdançalary, hokkeý meýdançalary we beýleki sport meýdançalary we ajaýyp bezeg gazonlary ýaly ýokary hilli gazonlary gurup bilýär.
(2) Festuca urugy: Wekilçilikli görnüşlere berk ýaprakly gyrmyzy çiş, süýrenýän gyrmyzy çiş, çiş, inçe ýaprakly çiş we beýik çiş girýär. Umumy aýratynlygy, olaryň strese örän çydamly bolmagy we kislota, şeker, gury toprak, sowuk, yssy howa we howanyň hapalanmagyna ýokary derejede çydamly bolmagydyr. Berk ýaprakly gyrmyzy çiş, süýrenýän gyrmyzy çiş, çiş we inçe ýaprakly çiş inçe ýaprakly pes ösýän görnüşlerdir. Beýik çiş beýik, giň ýaprakly görnüşdür. Festuca turf oty esasan garyşyk ekişde ýoldaş tohum hökmünde ulanylýar.sport meýdançalarywe dürli ýaşyl meýdançalar.
(3) Poa urugy: Wekilçilikli görnüşler otlak gök otlary, adaty gök otlar, tokaý gök otlary we gök otlar we ş.m. Onuň ösen kökleri, çim emele getirmek ukyby güýçli we basgylamaga çydamly. Otlaryň hili inçe, pes we tekiz. Çimiň gowy elastikligi, ýagty ýaşyl ýapraklary we uzyn ýaşyl döwri bar. Ol streslere garşylyklylygy boýunça deňeşdirme gowşak we suwa, döküne we topragyň gurluşyna berk talaplary bar. Bu görnüşli çim otlary demirgazykda dürli ýaşyl meýdançalary gurmak üçin ulanylýan esasy ot görnüşleridir we sport gazonlaryny gurmak üçin ulanylýan esasy ot görnüşleridir, esasanam gök otlaryň köp görnüşleri.
(4) Çawdar otlary: Otlaryň wekilleri köpýyllyk çawdar otlary, tilki guýruk otlary we timoti otlarydyr. Köpýyllyk çawdar otlarynyň tohumlary ýokary ösüş tizligine, çalt çykmagyna, ýaşyl ösmegine, şeýle hem goýy ýaşyl we ýalpyldawuk ýapraklaryna eýedir. Şeýle-de bolsa, olar ýokary suw we dökün şertlerini talap edýär we gysga ömürli (96 ýyl). Olar, adatça, sport meýdançalarynyň gazonlaryny we dürli ýaşyl meýdançalaryň gazonlaryny garyşyk ekmek üçin ulanylýar. Maksatnamada goralýan ot görnüşleri.
(5) Zoysia: Ot görnüşleriniň wekilleri Zoysia, Zoysia macrospike, Zoysia sinensis, Zoysia Manila we Zoysia tenuifolia. Zoysia otunyň gurakçylyga, basmaga, çydamsyzlyga, kesellere we mör-möjeklere garşylyk ýaly köp sanly ajaýyp aýratynlyklary bar we belli bir derejede berklige we elastiklige eýedir. Ol diňe bir ajaýyp gazon ösümligi däl, eýsem topragy berkidýän we ýapgytlary goraýan gowy ösümlikdir.
2. Graminoid däl ösümlikler: Stolonlary gowy ösen, pes we dykyz, giň gerimli ideg, basgylama, uzyn ýaşyl döwür we emele getirmek aňsat pes çimli islendik ösümlik gazonlary goýmak üçin ulanylyp bilner. Cyperaceae çim otlary, meselem, Carex alba, Carex tenuifolia, Carex heterospora, Carex ovata we ş.m.; ak bede, gyzyl bede, üýtgeýän täç güli we ş.m. bakjaly Trifolium urugyndan bezeg gül gazon ösümlikleri hökmünde ulanylyp bilner, ikinjiden, süýrenýän suw kestanasy, basgançak ot, kekik, süýrenýän Potentilla we ş.m. ýaly başga otlar hem bar, olar bag gül düşekleri, model we bezeg gazon ösümlikleri hökmünde hem ulanylyp bilner.
Gazon pyçagynyň giňligine görä klassifikasiýa
1. Giň ýaprakly çim otlary: ýapraklarynyň ini 4 mm-den köp, güýçli ösýän we güýçli uýgunlaşýan, ol gazonlaryň uly meýdanlary üçin amatlydyr. Mysal üçin, zoýsiýa otlary, haly otlary, arassa otlar, bambuk otlary, beýik fesku we ş.m.
2. Inçe ýaprakly çim otlary: Göwreleri we ýapraklary inçe, ýapraklarynyň ini bolsa 94 mm. Ol tekiz, birmeňzeş we dykyz gazon emele getirip bilýär we gowy toprak şertlerini talap edýär. Mysal üçin, bent otlary, zoýsiýa, gök otlar, fesku we buýwola otlary.
Ösümligiň beýikligine görä klassifikasiýa ediň! Pes gazon otlary: Ösümligiň beýikligi, adatça, 20 sm-den aşak bolýar, bu bolsa gowy ösen stolonlar we kökleri bolan pes we dykyz gazon emele getirip biler. Basmalara çydamly, giňişleýin bejeriş alyp barýar, köpüsi jynssyz köpelmegi ulanýar. Mysal üçin, buýwola otlary, bermuda otlary, haly otlary, arassa otlar.
Beýik gazon otlary: Ösümligiň beýikligi adatça 20 sm bolýar. Ol adatça tohum sepmek arkaly köpeldilýär. Ol çalt ösýär we gysga wagtyň içinde gazon emele getirip bilýär. Ol giň meýdanly gazonlary ekmek üçin amatlydyr. Onuň kemçiligi, tekiz gazon emele getirmek üçin ony ýygy-ýygydan kesmelidigidir. Mysal üçin, beýik fescue, rawdar oty, gök ot, bent oty we ş.m.
Gazon otlarynyň maksadyna görä klassifikasiýa
1. Bezeg otlary: esasan bezeg otlary üçin ulanylýar. Ot görnüşleriniň tekiz, pes, uzyn ýaşyl döwri we dykyz göwdeleri we ýapraklary bolmaly. Umuman, inçe ýaprakly otlar laýyk gelýär. Ýa-da ýörite we owadan ýapraklary, ýapraklarynda ýa-da ýapraklarynda owadan tegmilleri, zolaklary we reňkleri, şeýle hem owadan gül reňkleri we hoşboý yslary bolan käbir ösümlikler. Mysal üçin, ak ýonja, üýtgeýän täç güli, kekik, süýrenýän Potentilla.
2. Adaty ýaşyl meýdan çim otlary: Çim otlarynyň köpüsi adaty ýaşyl meýdan çim otlary hökmünde ulanylyp bilner. Ol güýçli uýgunlaşmaga, ajaýyp gazon ulanmak mümkinçiligine we ösüş mümkinçiligine eýedir. Onuň giň ýaýradylyşy we uly ekiş meýdany bar we bu sebitde esasy ot görnüşine öwrüldi. Ol esasan dynç alyş gazonlary üçin ulanylýar. Onuň belli bir görnüşi we giň dolandyryşy ýok, bu bolsa adamlaryň dynç alyş çäreleri üçin girmegine mümkinçilik berýär. Mysal üçin, meniň ýurdumyň günortasynda inçe ýaprakly zoýsiýa, haly otlary we bermuda otlary, demirgazykda bolsa otluk gök otlary, ak bede we buýwola otlary.
3. Topragy berkidýän we ýapgytlary goraýan çim otlary: güýçli topragy berkidiji täsiri we güýçli uýgunlaşma ukyby bolan örän ösen kökleri we stolonlary bolan käbir çim otlary, mysal üçin zoýsiýa otlary, arassa otlar, bambuk otlary, brome otlary, Ýanmaikao kökleri ýaly kök otlary we stolonlar.
4. Bezeggazon otlary: gazony bezemek we bezemek üçin gazonda ýaýradylan we ekilen owadan reňkli gazon ösümliklerine degişlidir. Olar esasan korolla, lotus köki we ş.m. ýaly bezeg gazonlary üçin ulanylýar.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 15-nji awgusty