1. Suwarmak
Suwarmak gazony ideg etmegiň esasy çäreleriniň biridir. Gazonlar üçin suwarmak diňe bir "gurakçylygy" ýeňilleşdirmän, iýmit maddalarynyň parçalanmagyna we siňdirilmegine ýardam bermän, eýsem gazon ösümlikleriniň basgançaklaryna we aşynma garşylygyny gowulandyrýar, gazonlaryň dikeldilmegini çaltlaşdyrýar, gazonlaryň ir ýaşyl reňke öwrülmegine ýardam edýär, saralmagyny gijikdirýär we ýaşyl reňke öwrülmegini we görünmegini uzaldýar. Şeýle hem, sowuk görnüşli ot görnüşleriniň tomusda howpsuz ýaşamagyna kömek edýär. Gazony suwarmagyň wagty we ýygylygy ýerleşýän ýerine we wagtyna görä çeýe gözegçilikde saklanmalydyr. Demirgazyk Hytaýda topragyň temperaturasy 4-8°C ýetende, sowuk otlaryň kökleri ösüp başlaýar, soňra ýapraklar ösýär. Temperatura 15°C ýetende, ösüş iň çalt bolýar we temperatura 27°C töwereginde galanda, ol uklama döwrüne geçýär. Gazon ýaşyl reňke öwrülmäge başlan wagtyndan başlap, güýçli ösüşden tomusda uklama döwrüne çenli köp suwa mätäç bolýar. Şonuň üçin topragyň çyglylygyny saklamak üçin şu wagtda hepdede 1-2 gezek suwarmak gerek. Adaty ösýän gazonlar üçin her ýazda bir gezek çişmezden öň we güýzden soň ösüş togtajak bolanda suw geçiriji suw guýulmaly. Olar degişlilikde çeşme suwy we doňan suw diýlip atlandyrylýar. Bu bolsa deri otlaryň ýylyň dowamynda ösmegi we howpsuz gyşlamagy üçin örän peýdalydyr.
2. Döllendiriň
Gazon ösümlikleri gurylyga çydamly bolsa-da, gazon ýapraklarynyň gara ýaşyl reňkde bolmagy we bol ösmegini üpjün etmek, deňagramly ösüşi üpjün etmek we gazonuň haşal otlara we basgylama garşylygyny ýokarlandyrmak üçin dökünlemek zerurdyr. Gazon gurlanda organiki dökün goşmakdan başga-da,üstki sargyher ýyl ösüş möwsüminde 1-2 gezek geçirilmelidir. Üstki iýmitlendirmede esasan himiki dökünler, esasan azot dökünleri ulanylýar. Mysal üçin, karbamid 667 inedördül metre takmynan 2 kg möçberde berilýär. Ony gönüden-göni gazonda ýaýradyp, soňra suwaryp bolýar ýa-da ýeňil ýagyşdan öň gazonda ýaýradyp bolýar.
3. Gara erik
Budamak, şeýle hem kesmek ýa-da rulonlamak diýlip atlandyrylýar, gazonuň kadaly ösüşini we owadan görnüşini saklamak üçin möhüm wezipedir. Ol gazon ösümlikleriniň güýçli gaýtadan dikeltmek ukybyny ulanyp, olary belli bir beýiklikde budaýar, bu bolsa gaýtadan dikeldilen bölekleriň ösüşini höweslendirýär, şeýdip topraklamany höweslendirýär, ýapraklaryň dykyzlygyny ýokarlandyrýar we gazony pes we arassa, tekiz ýüzli saklaýar. Biçmegiň ýygylygyna we beýikligine dolandyryş derejesi, gazon görnüşi, ot görnüşleri, temperatura we sebit ýaly faktorlar täsir edýär. Eger gazonda ýokary derejede ideg we degişli suwaryş we dökünleme bolsa, ony has köp biçmeli we tersine. Ýumşak ýaprakly görnüşleri inçe ýaprakly görnüşlere garanyňda has köp budamaly. Demirgazykda temperatura pes, gazonlar haýal ösýär we gazonlar günortadakydan seýrek biçilýär. Biçmegiň beýikligi mümkin boldugyça pes bolmaly, adatça bezeg gazonlary üçin 4-6 sm we adaty gazonlar üçin 8 sm-den köp bolmaly däl. Gazonuň biçmegiň beýikligi kesgitlenensoň, gazonuň ösüş beýikligi biçmegiň beýikliginiň 1/3 böleginden geçende, ony wagtynda budamaly. Eger budamakdan soň köp galyndy galmasa, ony gazonda galdyryp, topragyň organiki maddalarynyň mukdaryny köpeltmek üçin çüýredip bolýar. Eger köp şaha we ýaprak kesilip, gazonda galdyrylsa, olar gazonuň görnüşine täsir eder we gazon kesellerini döreder, şonuň üçin olary aýyrmaly.
4. Haşal otlary aýyryň
Haşal otlar gazon ösüşiniň esasy duşmanydyr. Olar çozup girenden soň, gazonuň hiline täsir edip, gazonuň asyl birmeňzeş we arassa görnüşini ýitirmegine sebäp bolup, bu bolsa görmäge päsgel berer. Agyr ýagdaýlarda, gazonuň kadaly ösüşine täsir edip, gazonuň bölek-bölek ölmegine we çölleşmegine sebäp bolar. Haşal otlary ýok etmegiň iki usuly bar: birinjisi, haşal otlary el bilen aýyrmak. Gazonyňyzdaky haşal otlary gazmak we ähli kökleri aýyrmak üçin pyçak ulanyň. Ikinjisi, himiki gerbisidleri ulanmak. Ony ulananda, gerbisidiň görnüşi otuň görnüşine görä saýlanmaly we gerbisidiň möçberi we dozasy berk gözegçilikde saklanmaly.
5. Toprak goşuň
Adam tarapyndan edilen zyýan sebäpli, gazon boş we ot kökleri açyk galýar, şonuň üçin ot tohumlarynyň täzeden dikeldilmegini ýeňilleşdirmek üçin ony ýyl-ýyldan köpeltmeli. Her gyşda ýa-da ir ýazda has köp toprak goşuň we her gezek takmynan 0,5-1,0 sm galyňlykda toprak goşuň. Ol gaty galyň bolmaly däl, ýogsam butlaryň ösüşine täsir eder. Toprak goşmak organiki dökünleri ulanmak bilen hem utgaşdyrylyp bilner. Birinjisi, topragy gowulandyrmak we topragyň hasyllylygyny ýokarlandyrmak; ikinjisi, suwuň we topragyň eroziýasynyň öňüni almak we gazonuň tekizligini we gözelligini ýokarlandyrmak.
6. Aýlanyp geçmek
Gazon topragynyň bölekleýin boşaldylmagy bilen birlikde, gyşda doňýar we ot kökleri köplenç toprakdan aýrylyp, ýere çykýar we güne çykanda aňsatlyk bilen ölýär. Şonuň üçin gazon adatça ir ýazda, topragyň çyglylygy ortaça bolanda, toprak çişip başlamazdan öň, dürtülýär. GazonAýlanmadiňe boş ot köklerini aşaky toprak bilen birleşdirip bilmän, eýsem gazonuň tekizligini hem gowulandyryp biler. Preslemek köplenç toprak goşmak bilen utgaşdyrylýar. Bölekleýin boşluk açmak topragyň geçirijiligini gowulandyryp, gazonuň suwy we döküni siňdirmegine kömek edip biler.
7. Agyr keselleriň we zyýanyň öňüni almak
⑴Kesel
①Posyň esasy alamaty, soňrak gara reňke öwrülýän gyzyl-goňur poroşok ýaralaryň ýa-da zolaklaryň emele gelmegidir. Umuman, pos sporalary aprel aýynda ýaýrap başlaýar, ilki ýapraklarda peýda bolýar, soňra bolsa tomusda tutuş ösümlige ýaýraýar. Agyr ýagdaýlarda, gazon uly meýdanlarda gurap we ölüp biler. Öňüni alyş we gözegçilik usuly, ilki bilen tomusda azot dökünini ulanmakdan gaça durmak, ikinjisi bolsa, onuň öňüni almak we gözegçilik etmek üçin himiki usullary ulanmakdyr.
⑵Zyýankeşler
① Bu mör-möjek gazonlara uly zyýan ýetirýär. Ol ot köklerini we şahalaryny iýýär, ösümligiň suw üpjünçiligini kesýär we şahalaryň we ýapraklaryň sarylaşmagyna we ölmegine sebäp bolýar. Öňüni alyş we gözegçilik usullary gara çyra bilen öldürmegi, süýji-turşy suwuklyk bilen tutmagy we 40% Lesbon 1000 esse suwuklyk bilen püskürmegi öz içine alýar. ② Uçly çekirtge ýapraklary we ýumşak şahalary çaýnaýar. Bu ýagdaý güýçli bolanda, ähli şahalar we ýapraklar iýilýär. Zyýan iýundan awgusta çenli iň agyr bolýar. Gözegçilik usuly her gektara 0,5 kg trihlorfon ýa-da dihlorwos 500 kg suw bilen püskürmekdir. Şeýle hem, irden öldürmek üçin adam güýjüni jemläp bilersiňiz. ③ Kiçi kesilen gurçuklar diňe ýaş şahalar we ýapraklar bilen iýmitlenýärler, bu bolsa gazonlaryň kadaly ösmegine päsgel berýär. Agyr ýagdaýlarda ösümlikler uly böleklere bölünip ölmegi mümkin. Gözegçilik usuly her muda 50-100 ml 50% Dianon EC ýa-da her muda 200-250 ml 25% karbaril çygly poroşok ulanmakdyr.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 13-nji awgusty
